nieuwsbrief EUpdate nr. 4 - 2019 - 2020

Inhoud

Uitgelicht... Nieuws uit de Kamer Nieuws uit Europa Signalering

Uitgelicht...

Initiatiefvoorstel inperking gevolgen Brexit voor Nederlanders in VK

​14 januari 2020 - Op 31 januari 2020 zal het Verenigd Koninkrijk (VK) naar verwachting uit de Europese Unie treden. Dit zal waarschijnlijk gebeuren met een uittredingsakkoord waarin de rechten van EU-burgers die in het VK verblijven voldoende zijn gewaarborgd, maar lange tijd bestond de mogelijkheid ook dat er een ‘harde Brexit’ zou plaatsvinden, oftewel uittreding zonder akkoord.

Wanneer de rechten van de EU-burgers onvoldoende gewaarborgd zijn, zou de positie van de Nederlanders die momenteel woonachtig zijn in het VK kunnen veranderen. Een aantal Tweede Kamerleden - Sjoerdsma (D66), Asscher (PvdA), Van Otterloo (50PLUS), Van Wijngaarden (VVD) en Van Ojik (GroenLinks) - heeft een wetsvoorstel voorgesteld waarmee wordt beoogd de Rijkswet op het Nederlanderschap te wijzigen, waardoor Nederlanders die in het VK wonen, in het geval van uittreding van het VK zonder uittredingsakkoord of in het geval van een uittredingsakkoord waar de rechten van de EU-burgers niet voldoende gewaarborgd zijn, bij het verkrijgen van de Britse nationaliteit de Nederlandse nationaliteit kunnen houden. 

De Tweede Kamer heeft het initiatiefvoorstel voor Rijkswet inperking gevolgen Brexit (35130 (R2119)) na een aantal wijzigingen op 5 november 2019 aangenomen. De Eerste Kamercommissie voor Immigratie & Asiel/JBZ-Raad (I&A/JBZ) heeft op 10 december 2019 vragen gesteld. Op 12 december 2019 heeft de Kamer de memorie van antwoord van de initiatiefnemers (EK, D) en op 16 december 2019 de antwoorden van de aan de regering gestelde vragen (EK, E) ontvangen. De commissie besloot, onder voorbehoud, op 21 januari 2020 een debat in te plannen met de initiatiefnemers en de staatssecretaris van Justitie & Veiligheid.

Na het succes van de conservatieven bij de verkiezingen in het VK op 12 december 2019, heeft de commissie I&A/JBZ de initiatiefnemers per brief verzocht een appreciatie te geven van de recente ontwikkelingen in het VK rondom de uittreding van het Verenigd Koninkrijk uit de EU en welke gevolgen deze zouden hebben voor het wetsvoorstel. Tweede Kamerlid Sjoerdsma heeft namens de initiatiefnemers op 10 januari 2020 op dit verzoek gereageerd. De initiatiefnemers gaven aan deze appreciatie pas te kunnen geven na de daadwerkelijke Brexit die naar verwachting uiterlijk 31 januari 2020 plaats zal vinden (zie verslag schriftelijk overleg). De commissie besloot op 14 januari 2020 deze appreciatie eerst af te wachten, het ingeplande debat tot nader order uit te stellen, en de nadere procedure van het wetsvoorstel op 11 februari 2020 te agenderen. Tegen die tijd zal naar verwachting ook meer duidelijk zijn over de positie van de Nederlanders die woonachtig zijn in het VK.

Nieuws uit de Kamer

Schriftelijk overleg terugkeer uitgeprocedeerde asielzoekers

​14 januari 2020 - Op 15 oktober 2019 leverden de leden van de PVV-fractie inbreng voor schriftelijk overleg naar aanleiding van de geannoteerde agenda van de JBZ-Raad van 7-8 oktober. Op 23 oktober 2019 is de brief met vragen aan de staatssecretaris van Justitie & Veiligheid verstuurd. De staatssecretaris van J&V heeft op 20 december 2019 gereageerd.

De leden van de PVV-fractie vroegen de staatssecretaris in hoeverre de regering, naast de situatie van asielzoekers in Griekenland, ook aandacht heeft voor de situatie in Nederland ten aanzien van uitgeprocedeerde asielzoekers die niet vertrekken. De staatssecretaris gaf in haar beantwoording aan dat in het kader van het programma Landelijke Vreemdelingenvoorzieningen (LVV) Rijk en gemeenten samenwerken om voor het illegale verblijf van vreemdelingen zonder recht op verblijf of rijksopvang zoveel mogelijk bestendige oplossingen te realiseren. De pilot-LVV’s in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Eindhoven en Groningen zijn pas dit jaar van start gegaan. Binnen de LVV-pilots wordt ingezet op vertrek uit Nederland of, uitsluitend indien de vreemdeling voldoet aan de voorwaarden daarvan, legalisering van verblijf.

De commissie I&A/JBZ besprak op 14 januari 2020 het verslag van dit schriftelijke overleg en nam deze voor kennisgeving aan.

Nadere vragen over VN Migratiecompact beantwoord

​21 januari 2020 - Naar aanleiding van een nader schriftelijk overleg met de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid over het VN Migratiecompact (34.964, L), hebben de leden van de PVV-fractie op 8 oktober 2019 aangegeven nadere vragen te willen stellen. De brief met nadere vragen van de leden van de PVV-fractie, waarbij de leden van de Forum voor Democratie-fractie zich hebben aangesloten, is op 16 oktober 2019 naar de staatssecretaris van J&V verstuurd. Op 13 januari 2020 stuurde de staatssecretaris van J&V haar beantwoording.

De leden van de PVV-fractie hadden onder meer nog vragen over een uitgelekte analyse van een hooggeplaatste juridisch adviseur van de Europese Commissie over de juridische consequenties van het VN Migratiecompact (meegestuurd in de bijlage van de brief). De PVV-fractieleden vroegen de staatssecretaris hiervan kennis te nemen en aan te geven welke onderdelen het kabinet niet onderschrijft. De staatssecretaris laat echter in haar beantwoording weten dat de Europese Commissie dit niet als een officieel document heeft aangemerkt en dat deze opinie niet breed wordt gedragen binnen de Commissie. Het verandert volgens de staatssecretaris niets aan de zienswijze van de Commissie ten aanzien van het juridisch niet-bindende karakter van het Compact en dus ook niets aan de zienswijze van de Nederlandse regering.

Op 21 januari 2020 besloot de commissie I&A/JBZ het verslag van een nader schriftelijk overleg met de staatssecretaris van J&V van 13 januari 2020 (34.964, N) voor kennisgeving aan te nemen.

Vragen EG-bewijsverordening en alternatieven voor detentie

​21 januari 2020 - Een van de taken van de Eerste Kamer is om te bezien hoe nieuwe Europese voorstellen zich verhouden tot nationale wet- en regelgeving. In dit kader hebben de leden van de GroenLinks-fractie naar aanleiding van de geannoteerde agenda van de JBZ-Raad van 2 en 3 december 2019 vragen gesteld aan de minister voor Rechtsbescherming over de EG-bewijsverordening en de wijzigingen daarop.

De leden constateerden dat in de EG-verordening de overdracht van bewijsmateriaal in civiele zaken tussen de lidstaten in beginsel digitaal verloopt en vroegen welke invloed dit heeft op de Nederlandse rechtspraktijk, mede in het licht van het (grotendeels) mislukken van het programma Kwaliteit en Innovatie rechtspraak (KEI). Tevens hebben de leden van de GroenLinks-fractie vragen gesteld over de verhouding tussen het wetsvoorstel Straffen en Beschermen (EK 35.122) en de Europese wens om alternatieve sancties te stimuleren en beste praktijken te delen.

De minister voor Rechtsbescherming heeft op 14 januari 2020 geantwoord. Het verslag schriftelijk overleg (32.317, KP)  is op 21 januari 2020 door de commissies voor Immigratie & Asiel/JBZ-Raad en voor Justitie en Veiligheid voor kennisgeving aangenomen.

Nieuws uit Europa

COSAC bespreekt Conferentie over de Toekomst van Europa

​20 januari 2020 - Op 19 en 20 januari 2020 vond in Zagreb de COSAC-voorzittersbijeenkomst plaats onder Kroatisch voorzitterschap. Dit is de conferentie van de voorzitters van de commissies Europese Zaken van de nationale parlementen en van een delegatie van het Europees Parlement. Namens de Eerste Kamer nam Ria Oomen-Ruijten (CDA), voorzitter commissie voor Europese Zaken deel.

Op de agenda stonden twee onderwerpen ter bespreking. Als eerste de presentatie van de prioriteiten van het Kroatische Voorzitterschap van de EU, gevolgd door een debat met de minister-president van Kroatië, Andrej Plenković. De tweede sessie was met name gewijd aan de Conferentie over de Toekomst van Europa. Deze Conferentie is geïnitieerd onder de Von der Leyen-Commissie en beoogt een breed debat over de uitdagingen van de Europese Unie. In de discussie met Eurocommissaris Dubravka Šuica en EP-Vicevoorzitter Mairead McGuinness is ervoor gepleit dat, naast de Europese instellingen en burgers, ook nationale parlementen worden betrokken bij deze Conferentie.

Signalering

Vooruitblik Europese werkzaamheden Eerste Kamer

​23 januari 2020 -  

26 – 27 januari 2020
Griffiersconferentie in Helsinki

29 januari 2020
Publicatie Europees Werkprogramma 2020

18 en 19 februari 2020
Europese parlementaire week in Brussel

Nieuwe Europese wetsvoorstellen en mededelingen

​23 januari 2020 - De Eerste Kamer maakt voor haar Europese werkzaamheden wekelijks een overzicht van nieuwe Europese wetsvoorstellen, mededelingen, wit- en groenboeken. Dit overzicht bevat links naar de meest recente overzichten, onderverdeeld naar de eerstverantwoordelijke kamercommissie(s).

Wanneer een commissie besluit om een Europees voorstel inhoudelijk te behandelen, dan wordt op de Europapoort - de Europese website van de Eerste Kamer - een E-dossier aangemaakt.

Heeft u als lezer van deze EUpdate commentaar op een Europees voorstel? Maak dan gebruik van het contactformulier op de commissiepagina's van de Europapoort.

Colofon

Via deze link kunt u zich vrijblijvend aanmelden als lezer van EUpdate.

Deze nieuwsbrief biedt actuele informatie in het kader van de parlementaire controle van de Eerste Kamer op het Europese beleids- en wetgevingsproces. Tevens geeft deze nieuwsbrief voor belangstellenden inzicht in de wijze waarop de Eerste Kamer haar controlerende taken uitvoert en informatie over de voortgang op actuele beleidsterreinen.

Via elektronische links biedt de nieuwsbrief direct toegang tot openbare documenten en dossiers.

De EUpdate verschijnt driewekelijks.

De nieuwsbrief wordt samengesteld door de ambtelijke staf van de Eerste Kamer.

Aan de informatie in deze nieuwsbrief kunnen geen rechten worden ontleend.
Vragen en suggesties over de inhoud kunt u mailen aan de redactie.